Το Έργο

Ο τίτλος του έργου είναι «Ολοκληρωμένες δράσεις για την ανάπτυξη του γαστρονομικού τουρισμού μέσω της ανάδειξης της τοπικής διατροφικής παράδοσης  της αξιοποίησης των τοπικών προϊόντων και την προώθηση της τοπικής κουζίνας της Δωδεκανήσου  και της Κύπρου.» με Ακρωνύμιο: GastronomyNet.

Η διάρκεια του θα είναι 24 μήνες από την έγκριση του προτεινόμενου σχεδίου. Η έγκριση έγινε το Οκτώβριο. Ο λόγος που πραγματοποιείται η εναρκτήρια συνάντηση σήμερα, έγκειται στο γεγονός ότι έπρεπε να διευθετηθούν κάποιες αλλαγές τόσο από την διαχειριστική αρχή όσο και από τους επιστημονικούς υπεύθυνους του έργου, έτσι ώστε να μην δημιουργηθούν προβλήματα κατά την διάρκεια υλοποίησης του προτεινόμενου σχεδιασμού. 

Ο Άξονας προτεραιότητας είναι ο 1ος: Ανταγωνιστικότητα. Ως ειδικός στόχος είναι η Ενίσχυση της Ανταγωνιστικότητας. Ο προϋπολογισμός ανέρχεται στις 560.000,00 €.

Η κοινοπραξία του προτεινόμενου σχεδίου αποτελείται από 3 φορείς από την Ελλάδα και 2 φορείς από την Κύπρο Πέραν της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου (επικεφαλής εταίρος), οι φορείς που απαρτίζουν την κοινοπραξία είναι οι κάτωθι:

  1. Δωδεκανησιακή Εταιρεία Ανάπτυξης και Προόδου (ΔΕΤΑΠ)
  2. Αναπτυξιακή Δωδεκανήσου (ΑΝ.ΔΩ)
  3. Δήμος Πάφου
  4. Εταιρεία Τουριστικής Ανάπτυξης και Προβολής  Περιφέρειας Πάφου

Σκοπός Έργου

Στόχος του έργου είναι η προβολή, και η προώθηση της τοπικής διατροφικής παράδοσης και των ποιοτικών αγροτικών προϊόντων σε άμεση σχέση και συνάρτηση με την τουριστική ανάπτυξη, προκειμένου οι περιοχές παρέμβασης να καθιερωθούν ως γαστρονομικοί προορισμοί.

Οι τοπικές μικρομεσαίες επιχειρήσεις (εστίασης, ξενοδοχειακά καταλύματα, mini markets) θα αποτελέσουν το κανάλι μέσα από το οποίο θα διοχετεύονται τα τοπικά προϊόντα και θα προβάλετε η τοπική γαστρονομία και πολιτισμός. Το «πάντρεμα» αυτό των ποιοτικών τοπικών προϊόντων με το τουριστικό προϊόν, στο οποίο στηρίζεται το προτεινόμενο σχέδιο, καθώς και η προώθηση των τοπικών εδεσμάτων και συνταγών θα μας δώσει πραγματικές προοπτικές για την ανάπτυξη δράσεων που θα οδηγήσουν στην επιμήκυνση της τουριστικής περιόδου και θα δημιουργήσουν ζήτηση για τα προϊόντα και τις υπηρεσίες που προσφέρονται μόνο στις προαναφερθέντες περιοχές.

Στόχος, λοιπόν, του προτεινόμενου σχεδίου είναι η ανάπτυξη της συστηματικής, συντονισμένης και θεσμικά πλαισιωμένης συνεργασίας/συνέργιας μεταξύ του πρωτογενή και του τριτογενή τομέα, μεταξύ της γεωργίας και του τουρισμού, με απώτερο σκοπό να αποτελέσει έναν από τους σημαντικότερους αναπτυξιακούς μοχλούς, με ανυπολόγιστη προστιθέμενη αξία και για τις δύο πλευρές. Ο τουρισμός μπορεί να δώσει μία ουσιαστική διέξοδο στην διάθεση της αγροτικής παραγωγής και η αξιοποίηση των αγροτικών προϊόντων μπορεί να συμβάλλει καταλυτικά στην δημιουργία ενός ποιοτικού και σύγχρονου τουριστικού προϊόντος.

Περιγραφή Έργου

Ο τριτογενής τομέας και ειδικότερα ο τουρισμός αποτελεί αναμφισβήτητα ένα από τα δυνατά πλεονεκτήματα των δυο περιοχών. Τόσο τα Δωδεκάνησα, όσο και η Κύπρος αποτελούν περιοχές με έντονη τουριστική ανάπτυξη. Η εν λόγω ανάπτυξη βασίζεται κυρίως στο μοντέλο του μαζικού τουρισμού, αφήνοντας αναξιοποίητη, μεταξύ άλλων, την πλούσια γαστρονομική παράδοση των δυο περιοχών. Συγκεκριμένα, το τουριστικό καταναλωτικό πρότυπο του φθηνού και μαζικού τουρισμού, δεν μπορεί να αποδώσει πλήρως το στόχο της διασύνδεσης του τουρισμού με τα τοπικά αγροτικά προϊόντα και την τοπική  κουζίνα. Σημαντικά βήματα έχουν γίνει τα τελευταία χρόνια, ωστόσο η απόσταση που πρέπει να διανυθεί είναι ακόμα μεγάλη. Για το λόγο αυτό η γαστρονομία παραμένει εκτός τουριστικής προσφοράς και δεν αποτελεί στον αναμενόμενο αλλά και εφικτό βαθμό αναγνωρίσιμο στοιχείο του συνολικού τουριστικού προϊόντος.

Με τον ολοένα αυξανόμενο τουριστικό ανταγωνισμό, με τη ζήτηση των ταξιδιωτών για ποιοτικές υπηρεσίες, με τη διεθνής τάση για διαφοροποίηση του τουριστικού προϊόντος, με τη προβολή της Μεσογειακής Διατροφής, σε συνδυασμό με τα πρόσφατα διατροφικά σκάνδαλα, καθώς και με την ολοένα αυξανόμενη ζήτηση για τοπικά ποιοτικά προϊόντα, εδέσματα και συνταγές η γαστρονομία μπορεί να γίνει ένας από τους κύριους λόγους επιλογής της Ελλάδας και της Κύπρου ως τουριστικός προορισμός.

Με τον όρο γαστρονομία νοείται η τέχνη της παρασκευής καλού και νόστιμου φαγητού. Αυτό μπορεί να προσφερθεί σε κάθε χώρο εστίασης, από μια μέση ταβέρνα μέχρι ένα εστιατόριο πολυτελούς ξενοδοχείου.

Οι δυο περιοχές διαθέτουν συγκριτικά πλεονεκτήματα για τη ανάπτυξη του γαστρονομικού προορισμού, καθώς οι πρώτες ύλες, το καλό κρασί και το καλό φαγητό υπάρχει.

Η γαστρονομία ως τουριστικό προϊόν διευρύνεται και πέρα από το συνδυασμό καλού φαγητού με καλό κρασί και μπορεί να περιλαμβάνει την αγορά τοπικών προϊόντων γαστρονομίας , την επίσκεψη σε χώρους παραγωγής τροφίμων ή ποτών (π.χ. σε οινοποιεία ή τυροκομεία), τη συμμετοχή σε γαστρονομικές γιορτές και φεστιβάλ, την πραγματοποίηση περιηγήσεων.

Οι παραπάνω δράσεις έχουν ληφθεί σοβαρά υπόψη και έχουν συμπεριληφθεί μεταξύ των δράσεων του προτεινόμενου σχεδίου.

Δράσεις

Οι προτεινόμενες ενέργειες αποσκοπούν:

  • Στην πιστοποίηση της ποιότητας της τοπικής κουζίνας, που θα οδηγήσει στην ενίσχυση της ταυτότητας της
  • Στην ανταλλαγή τεχνογνωσίας
  • Στη δημιουργία υποδομών γαστρονομικού τουρισμού
  • Στην προώθηση της συνεργασίας μεταξύ των εμπλεκόμενων φορέων
  • Στην ενημέρωση, ευαισθητοποίηση και επιμόρφωση για τα οφέλη της προώθησης των τοπικών προϊόντων και εδεσμάτων

Συγκεκριμένα:

  • Δημιουργία του Σήματος Τοπικής Κυπριακής Κουζίνας, στα πρότυπα του Aegean Cuisine, και πιλοτική εφαρμογή του στον Κύπριο εταίρο.
  • Οινικές διαδρομές στη Ρόδο, και Κω σύμφωνα με τους Δρόμους του Κρασιού που έχουν αναπτυχθεί ήδη στην Κύπρο.
  • Ανάπτυξη Τοπικού Συμφώνου Ποιότητας, το οποίο θα είναι υπεύθυνο για τη θεσμοθέτηση του Περιφερειακού Σήματος Πιστοποίησης προϊόντων και επιχειρήσεων (π.χ. South Aegean Cert). Το εν λόγω σύμφωνο, που θα πάρει τη μορφή μιας Αστικής Μη Κερδοσκοπικής Εταιρείας, είναι μια συλλογική προσπάθεια που διαχειρίζεται το καλό όνομα και το περιβάλλον μιας περιοχής. Σ’ αυτή μπορούν να συμμετέχουν και να εμπλακούν παραγωγοί τοπικών προϊόντων όπως αγρότες, κτηνοτρόφοι, αλιείς, εργαστήρια τυποποίησης ή μεταποίησης τοπικών προϊόντων, ταβέρνες, ξενώνες, ενοικιαζόμενα δωμάτια, γραφεία εναλλακτικού τουρισμού, ελεύθεροι επαγγελματίες παροχής υπηρεσιών που διοργανώνουν εκδηλώσεις, δήμοι, επιμελητήρια, αγροτικοί και βιοτεχνικοί συνεταιρισμοί, συλλογικότητες της κοινωνίας των πολιτών, φορείς διαχείρισης μνημείων πολιτισμού, θρησκευτικού τουρισμού, αρχαιολογικών χώρων, λαογραφικών μουσείων και πολιτιστικής κληρονομιάς. Μέσω του Συμφώνου αυτού θα προωθηθεί η ανάπτυξη συστάδων συνεργασίας (clusters) για την αποτελεσματικότερη συνεργασία και την αμοιβαία δέσμευση των μελών τους.
  • Εκπόνηση Μελετών (βιωσιμότητας/σκοπιμότητας, κατασκευής) για την μελλοντική δημιουργία Δημοπρατηρίων προκειμένου οι παραγωγοί να πουλούν χωρίς μεσάζοντες τα προϊόντα τους, προκειμένου να γίνουν οικονομικά προσιτά στους επαγγελματίες (η τάση της απευθείας αγοράς από παραγωγούς κερδίζει ολοένα και περισσότερο έδαφος στην Ελλάδα).
  • Θα δημιουργηθούν 2 Κέντρα Τοπικής Γευσιγνωσίας και Οινογνωσίας, στις περιοχές παρέμβασης. Στα κέντρα αυτά ο επισκέπτης θα έχει τη δυνατότητα να ενημερώνεται για τα τρόφιμα και τα ποτά για τα οποία φημίζεται όχι μόνο ο τουριστικός προορισμός, αλλά, στη δική μας περίπτωση, θα αφορά ολόκληρη την Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου. Επιπλέον, θα μπορούν να ενημερώνονται για δράσεις που αφορούν το γαστρονομικό τουρισμό, ενώ ο χώρος των κέντρων θα είναι διαμορφωμένος κατά αυτό τον τρόπο που θα επιτρέπει τη διεξαγωγή γαστρονομικών και οινικών επιδείξεων καθώς και σεμιναρίων ενημέρωσης και επιμόρφωσης.
  • Δράσεις ενημέρωσης, πληροφόρησης και ευαισθητοποίησης
  • Ημερίδες παρουσίασης του έργου σε Ελλάδα και Κύπρο, καθώς και ημερίδες για την ολοκλήρωση του.
  • Σεμινάρια ενημέρωσης και επιμόρφωσης που θα απευθύνονται μόνο σε επαγγελματίες (ξενοδόχους, παραγωγούς, τουριστικούς πράκτορες, ιδιοκτήτες χώρων εστίασης…)
  • Δημιουργία έντυπου ενημερωτικού υλικού για τους στόχους και τα αναμενόμενα αποτελέσματα του προγράμματος
  • Τοπικό γαστρονομικό εδεσματολόγιο στα πρότυπα του Aegean Cuisine.
  • Δημοσιεύσεις, καταχωρήσεις σε τοπικά ΜΜΕ, καθώς και αποστολή Newsletter μέσω της ιστοσελίδας του σχεδίου σε φορείς του εξωτερικού.
  • Δράσεις εξωστρέφειας με τη χρήση νέων τεχνολογιών. Δημιουργία ιστοσελίδας του προγράμματος, μέσα από την οποία θα γίνει παρουσίαση του προγράμματος, και μέσα από την οποία θα ενημερώνονται οι χρήστες για τις δράσεις που έχουν αναλάβει οι εταίροι της κοινοπραξίας προκειμένου να αναδείξουν τις περιοχές τους σε γαστρονομικούς προορισμούς. Επιπλέον, δημιουργία εφαρμογής διαδικτύου σε κινητά και tablet pc. Η εφαρμογή αυτή θα περιλαμβάνει το εδεσματολόγιο, προτάσεις εστιατορίων και ξενοδοχείων που προωθούν και χρησιμοποιούν τα τοπικά προϊόντα, καθώς και ενημέρωση για δράσεις γαστρονομικού τουρισμού.

Οφέλη για τις δύο περιοχές-Αναμενόμενα Αποτελέσματα

Η ανάπτυξη του πρωτογενή τομέα και η σύνδεση του με τον τουρισμό θα ωφελήσει ποικιλοτρόπως τις οικονομίες των δύο περιοχών:

  • Τα τοπικά προϊόντα και η τοπική κουζίνα προσδίδουν ταυτότητα σε ένα τόπο. Ως εκ τούτου η ανάδειξη του μέσω του σχεδίου θα επηρεάσει προς το καλύτερο τους τουριστικούς προορισμούς «Νότιο Αιγαίο» και «Πάφος-Κύπρος» εξασφαλίζοντας του προβολή και μια θέση στο χάρτη με τις διεθνείς γαστρονομικές περιοχές.
  • Αναβάθμιση της υπαίθρου (δημιουργία θέσεων εργασίας, προβολή των αγροτικών περιοχών ως εναλλακτικούς προορισμούς)
  • Βελτίωση της ανταγωνιστικής θέσης των επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στον τουρισμό.
  • Πολλές από τις προτεινόμενες δράσεις θα συνεχίζουν να λειτουργούν και μετά την ολοκλήρωση του σχεδίου.